«Έβλεπε εμένα, έβλεπε τη γιαγιά τη Σμυρνιά και την άλλη τη γιαγιά να μαγειρεύουμε και του άρεσε πολύ αυτό το συναρπαστικό σκηνικό» μας είπε η κ. Η παραδοσιακή ταβέρνα βασίζει τη φιλοσοφία της στις ποιοτικές πρώτες ύλες, συνεργαζόμενη με τοπικούς παραγωγούς, ενώ πολλά από τα λαχανικά και τα κηπευτικά προέρχονται από τον δικό της κήπο Μια ψαροκουζίνα που έχει το κλασικό φρέσκο ψαράκι στην σχάρα ή στο μαγικό, αιθέριο τηγάνι αλλά έχει και κάτι παραπάνω. Τις συνταγές τις κληρονόμησε από τη μαμά και τη γιαγιά της αλλά η φρεσκάδα στις γεύσεις της δείχνει το δικό της χέρι, τη δική της, νέα γενιά. Φωτογραφίες παλιές με το Φάληρο και το Τουρκολίμανο, γυάλες με λουλούδια, παλιά σκεύη, χρώμα παντού, φροντίδα σπιτική, η Μαρία πρέπει να έχει βάλει παντού το χέρι της, να γεμίσει κάθε κενό με χρώμα, με γούστο και με χάρη θηλυκή.

Το 1986, κι αφού η συνεργασία με τον αδελφό του είχε «σπάσει», ο κ. Ψαράδες, πρόσφυγες από το Τσεσμέ, οι δικοί της, βρέθηκαν μετά την Καταστροφή στη Χίο και στη συνέχεια στη Χαλκίδα. Κάποια από τα ψάρια της ταβέρνας τα προμηθεύονταν από διάφορα λιμάνια, ένα από τα οποία και η ψ..art με θεα μενού Χαλκίδα.

Ρογκότη 1928: η Θεσσαλονίκη ξανατρώει τα σουτζουκάκια που άφησαν εποχή

Για τους λάτρεις των οστρακοειδών τον πρώτο λόγο έχουν τα θαλασσινά κυδώνια, τα ψητά χτένια αλλά και οι μαγειρεμένες αχνιστές πετροσωλήνες. Τις τηγανίζει σε ένα τσουκαλάκι σε φρέσκο λάδι και βγαίνουν χρυσαφένιες, τραγανές και πεντανόστιμες. Τα μπλε καβουράκια που φέρνουν από την Καβάλα είναι μεζές από τους λίγους. Το χταπόδι από τη Χίοτο φτιάχνουν μελωμένο, το σβήνουν με ημίγλυκο κρασί και βάζουν στο τέλος λίγο φρέσκο λάδι και χειροποίητο ξίδι από την Κρήτη. Τα ξαδέλφια της Μαρίας μένουν ακόμη εκεί και έχουν τα δικά τους καΐκια, από αυτούς προμηθεύονται τα ψάρια. Η οικογένειά της είναι πέντε γενιές ψαράδες, που γλίτωσαν από την καταστροφή του Τσεσμέ και πέρασαν στη Χίο με τα ψαροκάικα.

Στου Πασχαλιά: στο αιωνόβιο καφενείο της Ικαρίας για σουφικό και μαγειριό

Στο τηγάνισμα όμως μαστόρισσα είναι η Μαρία, που τις κόβει στο χέρι. «Κυνηγάμε την καλή πατάτα ανάλογα με την εποχή – ξεκινάμε από τη Γαλλία, την Αίγυπτο, την Κύπρο, το καλοκαίρι από τη νότια Ελλάδα και τα νησιά και προς το τέλος του καλοκαιριού ανεβαίνουμε βόρεια, στο Νευροκόπι. Η ταραμοσαλάτα είναι κι αυτή χειροποίητη, τη φτιάχνουν κάθε πρωί. Το χταπόδι -από τη Χίο- το φτιάχνουν μελωμένο, το σβήνουν με ημίγλυκο κρασί και βάζουν στο τέλος λίγο φρέσκο λάδι και χειροποίητο ξύδι από την Κρήτη.

Σαν ζεστό σπιτικό

Κρητικός ο μπαμπάς, Σμυρνιά η μαμά, η νοστιμιά στα πιάτα που σέρβιραν ήταν δεδομένη. Πρόκειται για ένα μικρό μαγαζί, μία οικογενειακή επιχείρηση, που ξεκίνησε να λειτουργεί «ερασιτεχνικά», αλλά έχει εξελιχθεί σε στέκι όσων αγαπούν το φρέσκο ψάρι. Άχαστο πιάτο η σουπιά που ψήνεται ολόκληρη στη σχάρα με το μελάνι της, μεζές εκλεκτός, μαζί με την τραγανή, ψωμωμένη μαρίδα, που τώρα στην εποχή της, τρώγεται σαν πατατάκι. Που κόβουν μια-μια την πατάτα, στο χέρι και όχι σε ξύλο κοπής, αφού πρώτα αναζητήσουν στα πέρατα της Ελλάδας την καλύτερη, που την τηγανίζουν στο παλιό τηγάνι.

Έχουν συναισθηματική αξία, είναι κάτι σαν γούρι μου», λέει ενώ ετοιμάζει την ταραμοσαλάτα. Ο πατέρας μου έζησε την οικογένειά του με αυτά και τώρα το κάνουμε κι εμείς. Γρήγορα το μαγαζί έγινε αγαπητό στη γειτονιά και η Μαρία θέλησε να συνεχίσει την παράδοση όταν έχασε τον πατέρα της. Τα ξαδέλφια της Μαρίας μένουν ακόμα στη Χίο και έχουν τα δικά τους καΐκια, προμηθεύοντάς τους με ψάρια. Το 1972 το αγόρασε ο πατέρας της Μαρίας, της σημερινής ιδιοκτήτριας, ο οποίος είχε έρθει από την Κρήτη για να μείνει μόνιμα στον Πειραιά. Λέω μαγαζί αλλά στην πραγματικότητα πρόκειται για το σπίτι των ιδιοκτητών, το παλιό σαλόνι και τη βεράντα τους.

• Κρητικός ο μπαμπάς, Σμυρνιά η μαμά, η νοστιμιά στα πιάτα που σέρβιραν ήταν δεδομένη.
• Η Μαρία είναι περήφανη για την ταραμοσαλάτα της, θαλασσινή αλλά και αφράτη σαν μους, που σου έρχεται με μπόλικο ελαιόλαδο και λίγο μπούκοβο που της χαρίζει σπιρτάδα.
• Η παραδοσιακή ταβέρνα βασίζει τη φιλοσοφία της στις ποιοτικές πρώτες ύλες, συνεργαζόμενη με τοπικούς παραγωγούς, ενώ πολλά από τα λαχανικά και τα κηπευτικά προέρχονται από τον δικό της κήπο

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ

Την ανακάλυψα τυχαία, στο google maps στις νοητές βόλτες που έκανα στην Αθήνα κατά την πρώτη καραντίνα. Μόνο αν μένεις στη γειτονιά ή αν μπλεχτείς τυχαία στις ανηφοριές της περιοχής θα τη δεις. Χωμένη σε ένα δρομάκι της Καστέλλας, ανάμεσα σε παλιές μονοκατοικίες και μοντέρνες πολυκατοικίες, βρίσκεται η ψαροταβέρνα Ψαροκαστέλλα. Με φήμη που ξεπερνά πλέον τα στενά όρια Αθήνας και Πειραιά, η all time classic ψαροταβέρνα Δουράμπεης συνεχίζει να παραδίδει μαθήματα απλής ψαροφαγίας.

Άμα δεν ξέρεις απέξω τα εσώψυχα του Πειραιά, την Καστέλλα την ταυτίζεις με τις υπέροχες νεοκλασικές βίλες της πρόσοψής της, αυτά τα τυχερά, ρομαντικά αρχοντικά με τους κήπους που αγναντεύουν κατάματα τη θάλασσα. Η Ψαροκαστέλλα είναι η κλασική ελληνική ψαροταβέρνα στην καλύτερη εκδοχή της Αν θέλετε να λαμβάνετε το περιοδικό «Γαστρονόμος» κάθε μήνα στην πόρτα σας, αποκτήστε συνδρομή στην εφημερίδα «Καθημερινή» Ό,τι και να προτιμήσεις, όμως το σίγουρο είναι ότι θα ευχαριστηθείς.

Στα κυρίως πιάτα και πιο συγκεκριμένα στα ψάρια, οι επιλογές ποικίλλουν ανάλογα τη μέρα που θα βρεθείτε στο κατάστημα και τα είδη που τα καΐκια θα έχουν προμηθεύσει. Μετά, όμως, η όποια απορία λύνεται, αφού ο κεντρικός ήρωας της φωτογραφίας δεν είναι ο πρώην πρόεδρος των ΗΠΑ, αλλά ο Νέστορας, που εκείνη την εποχή υπηρετούσε ως εύζωνας στην Προεδρική Φρουρά. Στο κέντρο, η ταμπέλα της «Ψαροταβέρνας του Μανώλη» και πιο δίπλα είναι κρεμασμένη μία φωτογραφία από την επίσκεψη του Μπαράκ Ομπάμα στην Αθήνα.